1010 Líf og vinna í iðnvæddum heimi
Upprifjunarspurningar
Upprifjunarspurningar
1.
Hvert var markmið vísindalegrar stjórnunar?
- að auka afköst verkafólks
- að hækka laun verkafólks
- að gera verksmiðjur öruggari
- að stytta vinnudaginn
2.
Hvaða áhrif höfðu færibönd á verkafólk?
- Þau styttu vinnudaginn.
- Þau veittu meiri vernd gegn meiðslum.
- Þau gerðu störfin leiðigjörn og endurtekningarsöm.
- Þau lækkuðu launin.
3.
Hver var mikilvæg afleiðing rafvæðingar vinnustaða?
- Hún gerði störfin hættulegri vegna þess að verkafólk komst í snertingu við rafstraum.
- Hún gerði kleift að halda verksmiðjum opnum lengur og láta fólk vinna á næturnar.
- Hún bætti upphitun á veturna.
- Hún dró úr þeim líkamlega styrk sem þurfti til tiltekinna verka og skapaði þannig fleiri störf fyrir börn.
4.
Hvernig bættu giftar konur úr verkalýðsstétt í Vestur-Evrópu almennt við tekjur fjölskyldunnar undir lok nítjándu aldar?
- Þær unnu ákvæðisvinnu heima.
- Þær unnu í námum.
- Þær kenndu í skóla.
- Þær veittu tónlistarkennslu.
5.
Til hvaða þróunar á nítjándu öld vísar hugtakið „lýðfræðileg umskipti“?
- hvarfs faglærðra handverksgreina
- lækkunar giftingaraldurs
- fækkunar barna í fjölskyldum
- flutnings úr sveitum til borga
6.
Hvaða mikilvæga nýjung kom fram í læknisfræði undir lok nítjándu aldar?
- bóluefni gegn bólusótt
- röntgengeislar
- tölvusneiðmyndir
- hlustunarpípan
7.
Hvaða listastefna einkennist af ópersónulegum lýsingum á persónum sem neyðast til að hegða sér með hætti sem þær ráða ekki við?
- rómantík
- raunsæi
- impressjónismi
- natúralismi
8.
Hvað var Fýlan mikla?
- ólykt frá mengaðri Thames-ánni sem truflaði næstum störf bresku stjórnarinnar
- heiti fátækasta hverfisins í Chicago
- uppnefni sem borgarbúar gáfu bændum sem nýlega voru komnir úr sveitinni
- uppnefni fráveitukerfis Parísar
9.
Hvaða algengur sjúkdómur þessa tíma stafaði af menguðu vatni?
- berklar
- astmi
- kólera
- sárasótt
10.
Hvaða nýjung gerði borgir nítjándu aldar hreinni?
- götulýsing
- rafknúnir sporvagnar
- útikamrar
- almenningsdrykkjarbrunnar
11.
Hvað voru Selfridge’s, Le Bon Marché og Matsuzakaya?
- frægar krár
- stórverslanir í borgum
- fyrirtækjabæir reistir fyrir námuverkamenn
- dagblöð
12.
Hvaða lista- og bókmenntastefna upphóf náttúruna, alþýðufólk, framandi staði og fortíðina?
- rómantík
- módernismi
- natúralismi
- klassísismi
13.
Með hvaða algenga hætti gat samningsvinnufólk lent í skuldaánauð?
- með því að leigja húsnæði í nálægri borg
- með því að kaupa vörur í verslun í eigu atvinnurekandans
- með því að fá peninga að láni hjá vini
- með því að flýja
14.
Hvað var katorga-kerfið?
- tegund fangavinnu þar sem fólk dæmt fyrir afbrot var sent í vinnubúðir í Síberíu
- tegund skuldaánauðar sem tíðkaðist í Brasilíu
- breskt kerfi þar sem fólk samdi um far til annars lands gegn vinnuframlagi
- sú venja á frönskum vændishúsum að krefja konur í vændi um greiðslu fyrir mat og fatnað svo þær væru stöðugt skuldum vafðar
15.
Hver var helsta ástæða þess að samningsvinnufólk var flutt til Havaí?
- að leggja járnbrautir
- að rækta sykurreyr
- að vinna í saltnámum
- að kafa eftir sæeyrum
16.
Hvaða ríki þrýsti á önnur ríki um að afnema þrælaverslun?
- Kanada
- Bandaríkin
- Bretland
- Þýskaland
17.
Hvers konar fólk, annað en sakamenn, lenti oft í rússneska katorga-kerfinu?
- skuldarar
- fólk með áfengisfíkn
- pólitískir fangar
- ótrúir makar
18.
Hver var neikvæð afleiðing afnáms bændaánauðar í Rússlandi?
- Ánauðugt heimilisfólk fékk ekkert land og hafði ekki lengur neinn samastað.
- Ánauðugir bændur þurftu að yfirgefa býlin þar sem þeir höfðu alltaf búið.
- Ánauðugt fólk átti ekki lengur rétt á mat og fatnaði frá atvinnurekanda sínum.
- Ánauðugt fólk naut ekki lengur verndar atvinnurekenda sinna gegn handtöku þegar það framdi afbrot.
19.
Hvers vegna reyndi Brasilía að laða að evrópska innflytjendur á síðari hluta nítjándu aldar?
- til að gera íbúasamsetninguna hvítari
- til að ráða þá til starfa í verksmiðjum
- til að ráða þá til starfa í námum
- til að láta þá stofna skóla og háskóla
20.
Verkafólki frá hvaða landi var með öllu bannað að flytjast til Bandaríkjanna árið 1882?
- Rússland
- Þýskaland
- Kína
- Japan
21.
Hvaða atburður varð til þess að margir Kínverjar flúðu land sitt um miðja nítjándu öld?
- rykstormar í Mansjúríu
- fall Ming-ættarinnar
- fellibylur sem skall á Kowloon-eyju
- Taiping-uppreisnin
22.
Hvers konar innflytjendur reyndi Ástralía að útiloka í upphafi tuttugustu aldar?
- gyðingar
- fólk af öðrum uppruna en evrópskum
- Írar
- ófaglært verkafólk
23.
Gyðingar flúðu Rússaveldi undir lok nítjándu aldar undan fátækt og _____.
- farsóttum
- ofbeldi gegn gyðingum
- borgarastyrjöld
- hungursneyð
24.
Hvaða borg endurbyggði Haussmann barón á síðari hluta nítjándu aldar?
- Róm
- Lundúnir
- Vín
- París
25.
Hvaða félagslega hreyfing náði meiri árangri í samfélögum mótmælenda en annars staðar?
- umbætur í húsnæðismálum
- herferðir gegn vændi
- bindindi og áfengisbann
- barátta fyrir sjúkratryggingum
26.
Hvert var markmið alkalílaganna í Bretlandi?
- að vernda drykkjarvatn gegn mengun
- að tryggja að unnin matvæli væru örugg til neyslu
- að koma í veg fyrir kóleru
- að draga úr loftmengun
27.
Hvaða ríki varð fyrst til að veita verkafólki sjúkratryggingar?
- Bandaríkin
- Þýskaland
- Frakkland
- Rússland
28.
Hvert eftirfarandi atriða lýsir mikilvægum mun á sósíalistaflokkum í Evrópu?
- Sumir flokkar veittu konum aðild en aðrir ekki.
- Sumir töldu að taka ætti borgarastéttina af lífi en aðrir ekki.
- Sumir boðuðu byltingu en aðrir hægfara lýðræðislega leið.
- Sumir studdu réttindi verkafólks en aðrir ekki.