Námsgögn
Innskrá
Hleð efnisyfirliti...

Efnisyfirlit

  1. Formáli
    1. Inngangur að heildarframboði og -eftirspurn
    2. 24.1 Þjóðhagsleg sjónarhorn á eftirspurn og framboð
    3. 24.2 Líkanið um heildareftirspurn og heildarframboð
    4. 24.3 Hliðranir heildarframboðs
    5. 24.4 Hliðranir heildareftirspurnar
    6. 24.5 Hvernig AD–AS-líkanið tekur tillit til hagvaxtar, atvinnuleysis og verðbólgu
    7. 24.6 Lögmál Keynes og Says í AD–AS-líkaninu
    8. Lykilhugtök
    9. Lykilhugtök og samantekt
    10. Spurningar til sjálfsprófs
    11. Spurningar til upprifjunar
    12. Spurningar um gagnrýna hugsun
    13. Reikniverkefni
  2. A | Notkun stærðfræði í hagfræði
  3. B | Jafnnotagildisferlar
  4. C | Núvirði
  5. D | Útgjalda- og framleiðslulíkanið
  6. E | Áhrif markaðsaðgerða á efnahagsreikninga þegar bindifé banka er takmarkað
  7. Heimildir
  8. Atriðisorðaskrá
Undirstöður hagfræði (IS)Kafli 24Spurningar til sjálfsprófs
Skrá inn til að leggja til breytingu
2424 Líkan heildareftirspurnar og heildarframboðs

Spurningar til sjálfsprófs

FYRRI KAFLI

Lykilhugtök og samantekt

NÆSTI KAFLI

Spurningar til upprifjunar

Spurningar til sjálfsprófs

1.

Útskýrðu hvernig framleiðsla myndar tekjur sem geta stutt eftirspurn. Af hverju tryggir sú bókhaldstenging hvorki að allar tekjur verði strax notaðar né að full atvinna ríki?

2.

Útskýrðu hvernig aukin heildareftirspurn getur aukið raunframleiðslu þegar ónýtt geta er til staðar og verð eða laun aðlagast treglega. Hvaða takmörk setur framleiðslugeta áhrifunum?

3.

Gerðu greinarmun á hreyfingu eftir SRAS-ferli og hliðrun hans. Hvernig hliðrar víðtæk hækkun einingarkostnaðar, til dæmis orkuverðs eða launa umfram framleiðnivöxt, ferlinum og hvaða áhrif hefur hún á verðlag og raunframleiðslu við óbreytta AD?

4.

Nefndu þrjár ástæður fyrir því að skammtímajafnvægi geti verið undir eða tímabundið yfir áætlaðri mögulegri framleiðslu. Af hverju er möguleg framleiðsla ekki sjálfkrafa jafnvægispunktur á hverjum tíma?

5.

Ímyndað hagkerfi þrengir varanlega að komu vinnuafls erlendis frá. Greindu sérstaklega möguleg áhrif á vinnuafl, færnisamsetningu, heildareftirspurn, SRAS og LRAS. Hvaða viðbótarforsendur þarf áður en ályktað er um jafnvægisframleiðslu og verðlag?

6.

Ímyndað ríki fellir niður opinberan stuðning við rannsóknir og þróun í tíu ár. Greindu skammtímaáhrif minni G-liðar á AD og möguleg langtímaáhrif minni nýsköpunar á framleiðni og LRAS. Hvers vegna geta áhrif á verðlag verið ólík eftir tímabili?

7.

Hlutabréfaverð hækkar skarpt. Útskýrðu hvaða eignaeigendur verða fyrir raunauðsáhrifum, hvernig neysla gæti brugðist við og hvað skuldir, væntingar og peningastefna geta gert áhrifunum. Sýndu skilyrta AD-hliðrun og niðurstöðu við flatan annars vegar og brattan SRAS hins vegar.

8.

Mikilvægur viðskiptafélagi Íslands fer í samdrátt. Greindu áhrif minni erlendrar eftirspurnar á íslenskan útflutning, AD, framleiðslu og verðlag. Hvernig geta gengi, innflutningur, ferðaþjónusta og viðbrögð hagstjórnar breytt niðurstöðunni?

9.

Stefnumótandi aðili fullyrðir að skattalækkun hafi leitt hagkerfi út úr samdrætti. Sýndu mögulegan feril í AD–AS-líkani en útskýrðu síðan hvers vegna myndin ein sannar ekki orsakasamhengið. Hvaða gögn og mótvægisþróun þyrfti að skoða?

10.

Vísitala íbúðaverðs og væntingavísitala neytenda lækka báðar. Útskýrðu hvers vegna birting skýrslunnar er ekki sama og nýtt efnahagsáfall. Við hvaða aðstæður gætu undirliggjandi breytingar minnkað neyslu og hliðrað AD, og hvaða sameiginlegi þriðji þáttur gæti skýrt bæði vísitölurnar og útgjöld?

11.

Vinnuafl minnkar. Greindu tímabundna og varanlega breytingu annars vegar og áhrif á SRAS, LRAS og AD hins vegar. Af hverju er ekki hægt að ákvarða verðlagsáhrif án upplýsinga um framleiðni, eftirspurn og hagstjórn?

12.

Hagvöxtur tekur við sér í Evrópusambandinu, mikilvægu viðskiptasvæði Íslands. Greindu líkleg áhrif á íslenskan útflutning, innflutning, vöru- og þjónustujöfnuð, AD, framleiðslu og atvinnu. Hvaða hlutverki gegna gengi, verðteygni og innlend framleiðslugeta?

13.

Seðlabanki slakar sífellt meira á peningalegum skilyrðum. Lýstu mögulegum vaxta-, lána-, gengis- og væntingaleiðum til AD. Berðu saman áhrif þegar framleiðsluspenna er neikvæð og þegar hagkerfið er nær getu, og útskýrðu hvers vegna landsframleiðsla, atvinnuleysi og verðbólga bregðast ekki vélrænt við.

14.

Í stílfærðu dæmi sker AD mjög brattan hluta SRAS og minnkar síðan. Hvað bendir líkanið til um raunframleiðslu og verðlag? Af hverju er niðurstaðan ekki núlláhrifalögmál og hvaða gögn þarf til að vita hvort hagkerfið sé í raun á slíku svæði?

15.

Í stílfærðu dæmi sker AD fremur flatan hluta SRAS og minnkar síðan. Hvað bendir líkanið til um raunframleiðslu, atvinnu og verðlag? Nefndu framboðsáfall eða væntingabreytingu sem gæti gert niðurstöðuna aðra.

Námsgögn.is þýðing á efni frá OpenStax. Frítt frumrit: https://openstax.org/books/principles-economics-3e/pages/1-introduction Leyfi upprunabókar: CC BY-NC-SA 4.0. Námsgögn er sjálfstætt verkefni; OpenStax styður hvorki né vottar þýðinguna.

FYRRI KAFLI

Lykilhugtök og samantekt

NÆSTI KAFLI

Spurningar til upprifjunar