Section Quiz
Kaflapróf
17.1Vald og lögmætt vald
Hvaða fullyrðing lýsir best muninum á valdi og lögmætu valdi?
- Lögmætt vald felur í sér ógnun.
- Lögmætt vald birtist með óbeinum hætti en vald.
- Lögmætt vald byggist á því að fólk telji vald einstaklingsins eiga sér lögmæta stoð.
- Lögmætt vald erfist en vald er tekið með hervaldi.
Hvaða gerð lögmæts valds er ekki fyrst og fremst bundin við leiðtoga?
- Einræðisvald
- Hefðarvald
- Náðarvald
- Regluvald
Í öldungadeild Bandaríkjaþings er venja að raða þingmönnum eftir starfsaldri í opinberri þjónustu og íbúafjölda þess ríkis sem þeir eru fulltrúar fyrir. Efsta sæti röðarinnar veitir forgang við úthlutun skrifstofuhúsnæðis, formennsku í nefndum og sæta í þingsalnum. Hvaða gerð lögmæts valds kemur skýrast fram í þessu dæmi?
- Einræðisvald
- Hefðarvald
- Náðarvald
- Regluvald
Dr. Martin Luther King yngri beitti ræðumennsku sinni og persónutöfrum til að hvetja Afríku-Bandaríkjamenn til að rísa gegn óréttlæti við afar fjandsamlegar aðstæður. Hann er dæmi um leiðtoga sem styðst við __________.
- hefðarvald
- náðarvald
- regluvald
- ólögmætt vald
Hver þessara þáverandi þjóðarleiðtoga fór með minnst pólitískt vald?
- Barack Obama, forseti Bandaríkjanna
- Elísabet II, Bretadrottning
- David Cameron, forsætisráðherra Bretlands
- Kim Jong-un, leiðtogi Norður-Kóreu
Hvaða fullyrðing skýrir best hvers vegna svo fáar konur hafa notið náðarvalds sem leiðtogar í sögunni?
- Konur stjórna með öðrum hætti en karlar.
- Konur hafa engan áhuga á leiðtogahlutverkum.
- Fáar konur hafa fengið tækifæri til að gegna leiðtogahlutverki í sögunni.
- Karlkyns sagnfræðingar hafa neitað að viðurkenna framlag kvenna í leiðtogahlutverkum.
17.2Stjórnarform
Margar þingbundnar konungsstjórnir þróuðust úr:
- fámennisstjórnum
- einveldum
- einræðisríkjum
- lýðræðisríkjum
Hvaða ríki er einveldi?
- Óman
- Stóra-Bretland
- Danmörk
- Ástralía
Hver eftirtalinna þáverandi eða fyrrverandi þjóðarleiðtoga er almennt talinn einræðisherra?
- David Cameron
- Barack Obama
- Qaboos bin Said Al Said
- Kim Jong-un
_________________ er afar kúgandi stjórnarform þar sem leiðtoginn stjórnar flestum þáttum í lífi borgaranna.
- Fámennisstjórn
- Alræðisstjórn
- Stjórnleysi
- Einveldi
Hvað einkennir ekki lýðræði?
- Fólk kýs fulltrúa sína.
- Konungur eða drottning fer með mestöll völd í stjórnkerfinu.
- Eitt markmið þessa stjórnarforms er að vernda grundvallarréttindi borgaranna.
- Stjórnarskrá setur yfirleitt fram grundvallarreglur um hvernig stjórnkerfið skuli starfa.
Hvaða fullyrðing skýrir best hvers vegna Bandaríkin eru ekki beint lýðræði?
- Margir stjórnmálamenn eru spilltir.
- Sérhagsmunahópar fjármagna kosningabaráttu.
- Borgararnir kjósa fulltrúa sem móta stefnu og taka ákvarðanir fyrir hönd þeirra.
- Forn-Grikkland var eina beina lýðræðið.
17.3Stjórnmál í Bandaríkjunum
Áður fyrr reyndu suðurríki Bandaríkjanna að fæla Afríku-Bandaríkjamenn frá kosningaþátttöku með því að krefjast þess að þeir tækju ____________________.
- blóðpróf
- læsispróf
- lygamælispróf
- ríkisborgarapróf
Hvaða forseti undirritaði kosningaréttarlögin frá 1965?
- Lyndon Johnson
- John F. Kennedy yngri
- Barack Obama
- Franklin D. Roosevelt
Hvaða þáttur hefur ekki áhrif á kosningahegðun?
- Kynþáttur
- Þjóðfélagsstétt
- Þjóðerni
- Kjörklefar
Dómur Hæstaréttar Bandaríkjanna í málinu _________________ varð til þess að kjördæmamörk voru endurskoðuð með hliðsjón af mismunandi íbúaþéttleika.
- Roe gegn Wade
- Reynolds gegn Sims
- Brown gegn skólanefndinni
- Marbury gegn Madison
Hvaða fullyrðing skýrir best merkingu meginreglunnar „einn maður, eitt atkvæði“?
- Ekki má leyfa sama einstaklingi að greiða atkvæði tvisvar.
- Hver kjósandi á aðeins eitt tækifæri til að greiða atkvæði.
- Hver kjósandi má aðeins greiða atkvæði einu sinni á ári.
- Atkvæði allra skulu vega jafnt.
17.4Fræðileg sjónarhorn á stjórnkerfi og vald
Hvaða hugtak tengist virknihyggju best?
- Hamingja
- Gagnkvæmt háð
- Bylting
- Táknhyggja
Hvaða félagsfræðingur tengist ekki átakakenningu?
- C. Wright Mills
- G. William Domhoff
- Karl Marx
- George H. Mead
Karl Marx taldi félagslegar formgerðir þróast vegna:
- framboðs og eftirspurnar
- upplýsingarstefnunnar
- átaka
- samvinnu
Hvað eiga Arabíska vorið, Occupy Wall Street-mótmælin og Teboðshreyfingin sameiginlegt?
- Hreyfingarnar reyndu að eyðileggja miðstjórnarvaldið.
- Þær eru dæmi um hvernig átakakenning birtist í framkvæmd.
- Þær geta aðeins orðið til í fulltrúalýðræði.
- Þær beittu ofbeldi til að ná markmiðum sínum.
Hvað telst ekki til fjögurra meginhlutverka stjórnkerfisins samkvæmt virknihyggju?
- Að halda uppi lögum og reglu
- Að mæta félagslegum þörfum
- Að dreifa auðlindum jafnt
- Að skipuleggja og stýra samfélaginu
Félagsfræðingurinn G. William Domhoff heldur því fram í bók sinni Who Rules America? að oft þurfi auð til að hafa sem mest áhrif á félagsleg og pólitísk kerfi. Fullyrðingin endurspeglar sjónarhorn ____________.
- átakakenningar
- táknrænnar samskiptahyggju
- virknihyggju
- femínískrar kenningar
Hvaða kenningarrammi liti á hreyfingar á borð við Occupy Wall Street sem óæskilegar vegna þess að þær knýja fram óþarfar samfélagsbreytingar?
- Táknræn samskiptahyggja
- Virknihyggja
- Femínísk kenning
- Átakakenning