77 Efnatengi og sameindarúmfræði
Inngangur
Efnisyfirlit kaflans
- 7.1 Jónatengi
- 7.2 Samgild tengi
- 7.3 Lewis-tákn og -byggingar
- 7.4 Formlegar hleðslur og rafeindaómun
- 7.5 Styrkur jóna- og samgildra tengja
- 7.6 Sameindabygging og skautun
Inngangur
Lengi hefur verið vitað að hreint kolefni kemur fyrir í mismunandi myndum (fjölgervingum), þar á meðal sem grafít og demantar. Það var þó ekki fyrr en árið 1985 að nýtt form kolefnis var greint: buckminsterfulleren. Sameindin er nefnd eftir arkitektinum og uppfinningamanninum R. Buckminster Fuller (1895-1983), en einkennandi hönnun hans var hin svokallaða geódesíska hvelfing, grindarbygging sem styður kúlulaga yfirborð. Tilraunaniðurstöður leiddu í ljós sameindaformúluna C₆₀ og í kjölfarið ákvörðuðu vísindamenn hvernig 60 kolefnisfrumeindir gætu myndað eina samhverfa og stöðuga sameind. Þeir studdust við tengjakenninguna, sem er viðfangsefni þessa kafla, en hún útskýrir hvernig einstakar frumeindir tengjast og mynda flóknari byggingar.