Námsgögn
Innskráning
Hleð efnisyfirliti...

Efnisyfirlit

  1. Formáli
    1. Inngangur
    2. 23.1 Yfirlit yfir meltingarkerfið
    3. 23.2 Ferli og stjórnun meltingarkerfisins
    4. 23.3 Munnur, kok og vélinda
    5. 23.4 Maginn
    6. 23.5 Smáþarmar og digurgirni
    7. 23.6 Aukalíffæri meltingarkerfisins: lifur, bris og gallblaðra
    8. 23.7 Efnafræðileg melting og frásog: nánari skoðun
    9. Lykilhugtök
    10. Samantekt kaflans
    11. Spurningar um gagnvirka tengla
    12. Upprifjunarspurningar
    13. Spurningar til gagnrýninnar hugsunar
  2. Heimildir
  3. Atriðaskrá
Líffæra- og lífeðlisfræði, 2. útgáfa (IS)Kafli 23Spurningar til gagnrýninnar hugsunar
2323 Meltingarkerfið

Spurningar til gagnrýninnar hugsunar

FYRRI KAFLI

Upprifjunarspurningar

NÆSTI KAFLI

Inngangur

Spurningar til gagnrýninnar hugsunar

33.

Útskýrðu hvernig iðrataugakerfið styður starfsemi meltingarkerfisins. Hvaða aðstæður gætu valdið því að áhrif ósjálfráða taugakerfisins trufluðu meltingu?

34.

Hvernig stuðla þekja og eiginþynna slímhúðar meltingarvegarins, þar á meðal slímhúðartengdur eitilvefur (MALT), að vörnum gegn sýkingum?

35.

Settu fram lífeðlisfræðilega skýringu á því hvers vegna hólfunarhreyfingar blanda iðramauki í smáþörmum en áframdrífandi hreyfingar flytja það tiltölulega hægt áfram.

36.

Nokkrar klukkustundir eru liðnar frá síðustu máltíð. Þú gengur fram hjá bakaríi og finnur lykt af nýbökuðu brauði. Hvernig getur lyktin komið af stað miðtaugakerfismiðluðu löngu meltingarviðbragði og höfuðfasasvari, og hvaða áhrif geta þau haft á munnvatnsseytingu og starfsemi maga?

37.

Samsetning munnvatns er mismunandi eftir munnvatnskirtlum. Berðu saman vatnskennt og amýlasaríkt seyti vangakirtla við slímríkara seyti neðantungukirtla og tengdu samsetninguna við hlutverk seytsins.

38.

Í íshokkíleik hæfir pökkur leikmann í munninn og slær úr honum allar átta fremstu tennurnar. Hvaða tennur missti leikmaðurinn og hvaða áhrif hefur tannmissirinn á inntöku og vinnslu fæðu í munni?

39.

Hvernig vinna lokun raddfellinga og barkakýlisopa, lyfting barkakýlis með viðsnúningi barkaloks og stutt kyngingaröndunarhlé saman að því að verja öndunarvegina?

40.

Útskýrðu hvernig truflun á bakflæðisvörn við mót vélindis og maga — þar á meðal á neðra vélindaháþrýstisvæðinu og stuðningi þindar — ásamt skertri hreinsun vélindis eða slímhúðarvörn getur valdið einkennagefandi maga- og vélindabakflæði.

41.

Lýstu hvernig samhæfðir hring- og langvöðvasamdrættir, tímabundin slökun neðra vélindaháþrýstisvæðisins og smyrjandi slímseyting stuðla að flutningi fæðubolta í vélindafasa kyngingar.

42.

Útskýrðu hvernig slímhúð magans verndar magavegginn gegn sýru og prótínkljúfandi ensímum og hvers vegna slíkar varnir eru nauðsynlegar.

43.

Lýstu þeim líffærafræðilegu sérkennum magans sem gera honum kleift að geyma, blanda og melta fæðu og stýra tæmingu iðramauks.

44.

Útskýrðu hvernig vatnsleysanleg næringarefni annars vegar og fitusýrur með langa keðju ásamt mónóasýlglýseróli hins vegar berast frá smáþörmum í blóðrás líkamans.

45.

Hvers vegna er mikilvægt að iðramauk tæmist úr maga í smáþarma smám saman og í litlum skömmtum?

46.

Lýstu þremur atriðum sem greina vegg digurgirnis frá vegg smáþarma.

47.

Hvers vegna seytir brisi prótínkljúfandi ensímum sem óvirkum forensímum og hvar og hvernig eru þau virkjuð við eðlilegar aðstæður?

48.

Lýstu staðsetningu lifrarfrumna í lifrarbleðlum og útskýrðu hvernig skipan þeirra í tengslum við stokkháræðar lifrar og gallsmugur styður starfsemi þeirra.

49.

Útskýrðu hvernig gallsölt og fosfólípíð á borð við lesitín stuðla að fleytingu fitu og síðari myndun blandaðra fitukirna.

50.

Hvernig frásogast B12-vítamín? Lýstu hlutverki haptókorríns, innþáttar, brispróteasa, dausgarnar og transkóbalamíns í ferlinu.

Námsgögn.is þýðing á efni frá OpenStax. Frítt frumrit: https://openstax.org/books/anatomy-and-physiology-2e/pages/1-introduction Leyfi upprunabókar: CC BY-NC-SA 4.0. Námsgögn er sjálfstætt verkefni; OpenStax hvorki styður né vottar þýðinguna.

FYRRI KAFLI

Upprifjunarspurningar

NÆSTI KAFLI

Inngangur