Spurningar til sjálfsprófunar
Spurningar til sjálfsprófunar
Tafla 14.10 sýnir sex möguleg atvinnustig, jaðarframleiðni vinnuafls við hvert stig og fast afurðaverð fyrirtækis á vörumarkaði með fullkominni samkeppni.
| Vinnuafl (L) | Jaðarframleiðni vinnuafls (MPL) | Afurðaverð |
|---|---|---|
| 1 | 10 | 4 $ |
| 2 | 8 | 4 $ |
| 3 | 7 | 4 $ |
| 4 | 5 | 4 $ |
| 5 | 3 | 4 $ |
| 6 | 1 | 4 $ |
- Reiknaðu virði jaðarframleiðni vinnuafls (VMPL) við hvert atvinnustig.
- Fyrirtækið kaupir vinnuafl á samkeppnismarkaði þar sem markaðslaunin eru 12 dollarar. Hvaða atvinnustig hámarkar hagnað þess? Rökstyddu svarið með VMPL.
Tafla 14.11 sýnir sex möguleg atvinnustig, jaðarframleiðni vinnuafls við hvert stig og jaðartekjur fyrirtækis með markaðsstyrk á vörumarkaði.
| Vinnuafl (L) | Jaðarframleiðni vinnuafls (MPL) | Jaðartekjur |
|---|---|---|
| 1 | 10 | 10 $ |
| 2 | 8 | 7 $ |
| 3 | 7 | 5 $ |
| 4 | 5 | 4 $ |
| 5 | 3 | 2 $ |
| 6 | 1 | 1 $ |
- Reiknaðu jaðartekjuframleiðslu vinnuafls (MRPL) við hvert atvinnustig.
- Fyrirtækið kaupir vinnuafl á samkeppnismarkaði þar sem markaðslaunin eru 20 dollarar. Hvaða atvinnustig hámarkar hagnað þess? Rökstyddu svarið með MRPL.
Tafla 14.12 sýnir eftirspurt og framboðið vinnuafl strætisvagnabílstjóra í hinum tilbúna Félagsbæ. Allir bílstjórarnir eiga aðild að sama stéttarfélagi.
| Tímakaup | Eftirspurt vinnuafl | Framboðið vinnuafl |
|---|---|---|
| 14 $ | 12.000 | 6.000 |
| 16 $ | 10.000 | 7.000 |
| 18 $ | 8.000 | 8.000 |
| 20 $ | 6.000 | 9.000 |
| 22 $ | 4.000 | 10.000 |
| 24 $ | 2.000 | 11.000 |
- Finndu jafnvægistímakaup og jafnvægisatvinnu ef stéttarfélagið hefur ekki áhrif á launin.
- Gerum ráð fyrir að stéttarfélagið semji um tímakaup sem eru 4 dollurum hærri en samkeppnislaunin. Reiknaðu umframeftirspurn eða umframframboð vinnuafls við þau laun.
Metið fullyrðinguna: „Stéttarfélög hljóta yfirleitt að vera andvíg nýrri tækni vegna þess að hún fækkar störfum félagsfólks.“ Útskýrðu aðstæður þar sem stéttarfélag gæti lagst gegn tæknibreytingu og aðstæður þar sem aukin framleiðni gæti gagnast bæði starfsfólki og vinnuveitanda.
Er hlutfall launafólks sem er í stéttarfélagi eða nýtur kjarasamningsverndar hærra eða lægra í Bandaríkjunum en í flestum öðrum hátekjulöndum? Nefndu stofnanalega eða sögulega þætti sem geta skýrt muninn.
Er hátt hlutfall stéttarfélagsfólks nægilegt til að álykta að fyrirtæki sé líklegra til að verða gjaldþrota? Ræddu hvernig laun, framleiðni, verðlagning, samkeppni, stjórnun og fjárhagsstaða tengjast niðurstöðunni.
Sannar hátt hlutfall stéttarfélagsfólks að framleiðnivöxtur lands verði minni? Útskýrðu hvers vegna verkföll geta dregið tímabundið úr framleiðslu en samráð, þjálfun, stöðugleiki og fjárfesting geta haft önnur áhrif.
Tafla 14.13 sýnir launin sem einkeypisvinnuveitandi þarf að greiða við hvert atvinnustig samkvæmt framboðsferli vinnuafls. Gerðu ráð fyrir að hærri laun gildi um allt starfsfólkið.
| Vinnuafl (L) | Laun ($) |
| 1 | 1 |
| 2 | 3 |
| 3 | 5 |
| 4 | 7 |
| 5 | 8 |
| 6 | 10 |
- Reiknaðu heildarlaunakostnað og jaðarkostnað vinnuafls (MCL) við hvert atvinnustig.
- Ef jaðartekjuframleiðsla hverrar viðbótareiningar vinnuafls er 13 dollarar, hvaða atvinnustig og laun hámarka hagnað fyrirtækisins? Rökstyddu svarið með MCL.
Útskýrðu hvernig markaðsöfl gætu í hverju tilviki skapað fjárhagslegan hvata til að draga úr mismunun. Segðu jafnframt hvers vegna markaðshvatinn tryggir ekki einn og sér jafna meðferð.
- Blómaverslun sem hefur aðeins afgreitt hvítt fólk áttar sig á því að stór hluti hugsanlegra viðskiptavina á svæðinu er svart fólk.
- Verksmiðja hefur aðeins ráðið karla við færiband en á nú erfitt með að finna nægilega marga hæfa umsækjendur.
- Sambandsráðgjafi sem hefur aðeins tekið við gagnkynhneigðum pörum sér að hinsegin fólki á þjónustusvæðinu hefur fjölgað.
Sannar munur á óleiðréttum meðallaunum kvenna og karla að mismunun eigi sér stað? Útskýrðu hvaða aðra þætti þarf að mæla og hvers konar gögn gætu styrkt eða veikt skýringuna um mismunun.
Hvað spáir einfalt framboðs- og eftirspurnarlíkan um laun fólks með litla formlega menntun ef innflytjendum með sambærilega hæfni fækkar? Útskýrðu einnig hvers vegna raunveruleg áhrif geta orðið önnur þegar eftirspurn, fjárfesting, framleiðni og samsetning innflytjenda breytast samtímis.