Ítarleg svör
13.1 Tegundir bylgna
Spurning 63. Hvers vegna getur ljós ferðast um geiminn en hljóð ekki?
- Hljóðbylgjur eru vélrænar bylgjur og þurfa miðil til að breiðast út. Ljósbylgjur geta ferðast í gegnum tómarúm.
- Hljóðbylgjur eru rafsegulbylgjur og þurfa miðil til að breiðast út. Ljósbylgjur geta ferðast í gegnum tómarúm.
- Ljósbylgjur eru vélrænar bylgjur og þurfa ekki miðil til að breiðast út; hljóðbylgjur þurfa miðil til að breiðast út.
- Ljósbylgjur eru langsbylgjur og þurfa ekki miðil til að breiðast út; hljóðbylgjur þurfa miðil til að breiðast út.
Spurning 64. Þurfa lotubundnar bylgjur miðil til að breiðast út?
- Nei, þörf fyrir miðil við útbreiðslu fer ekki eftir því hvort bylgjurnar eru púlsbylgjur eða lotubundnar bylgjur.
- Já, þörf fyrir miðil við útbreiðslu fer eftir því hvort bylgjurnar eru púlsbylgjur eða lotubundnar bylgjur.
Spurning 65. Hvernig er útbreiðsla hljóðs í föstum efnum frábrugðin útbreiðslu þess í lofti?
- Hljóðbylgjur í föstum efnum eru þverbylgjur, en í lofti eru þær langsbylgjur.
- Hljóðbylgjur í föstum efnum eru langsbylgjur, en í lofti eru þær þverbylgjur.
- Hljóðbylgjur í föstum efnum geta verið bæði langsbylgjur og þverbylgjur, en í lofti eru þær langsbylgjur.
- Hljóðbylgjur í föstum efnum eru langsbylgjur, en í lofti geta þær verið bæði langsbylgjur og þverbylgjur.
13.2 Eiginleikar bylgna: Bylgjuhraði, útslag, tíðni og sveiflutími
Spurning 66. Mávur situr á vatnsyfirborði og einföld vatnsbylgja fer undir hann. Hvers konar hreyfingu verður mávurinn fyrir? Hvers vegna?
- Mávurinn verður aðallega fyrir hreyfingu til hliðar og færist með bylgjunni í stefnu hennar.
- Mávurinn verður aðallega fyrir hreyfingu til hliðar en færist ekki með bylgjunni í stefnu hennar.
- Mávurinn verður aðallega fyrir hreyfingu upp og niður og færist með bylgjunni í stefnu hennar.
- Mávurinn verður aðallega fyrir hreyfingu upp og niður en færist ekki í stefnu bylgjunnar.
Spurning 67. Hvers vegna er vandaður hátalari með bassahátalara og hátíðnihátalara?
- Í vönduðum hátalara eru hljóð með hárri tíðni eða stuttri bylgjulengd endurgefin nákvæmlega af bassahátalara, en hljóð með lágri tíðni eða langri bylgjulengd eru endurgefin nákvæmlega af hátíðnihátalara.
- Hljóð með hárri tíðni eða stuttri bylgjulengd eru endurgefin nákvæmlega af hátíðnihátalara, en hljóð með lágri tíðni eða langri bylgjulengd eru endurgefin nákvæmlega af bassahátalara.
Spurning 68. Tímamismunurinn milli 2 km/s S-bylgju og 6 km/s P-bylgju sem mælast á tilteknum stað er 10 s. Hversu langt er frá skjálftamiðju jarðskjálftans að þeim stað?
- 15 m
- 30 m
- 15 km
- 30 km
13.3 Samverkun bylgna: Samlagning og samliðun
Spurning 69. Hvers vegna líta vatnsbylgjur stundum út eins og flókið krossmynstur?
- Öldutoppar og öldudalir bylgna sem breiðast út í sömu átt leggjast saman og mynda krossmynstur.
- Öldutoppar og öldudalir bylgna sem breiðast út í mismunandi áttir leggjast saman og mynda krossmynstur.
Spurning 70. Hvað gerist þegar samliðun verður milli tveggja ólíkra bylgna?
- hrein styrkjandi samliðun
- hrein eyðandi samliðun
- blanda af styrkjandi og eyðandi samliðun
Spurning 71. Stundum gerist í jarðskjálftum að svæði nálægt skjálftamiðjunni skemmast ekki, en svæði lengra í burtu skemmast. Hvers vegna gæti þetta gerst?
- Eyðandi samliðun veldur því að bylgjur með meira útslag myndast á stöðum lengra frá skjálftamiðjunni.
- Styrkjandi samliðun veldur því að bylgjur með meira útslag myndast á stöðum lengra frá skjálftamiðjunni.
- Standbylgjur með miklu útslagi myndast á stöðum lengra frá skjálftamiðjunni.
- Púlsbylgjur með miklu útslagi myndast á stöðum lengra frá skjálftamiðjunni.
Spurning 72. Hvers vegna virðist hlutur bjagaður þegar horft er á hann í gegnum vatnsglas?
- Glasið og vatnið endurkasta ljósinu í mismunandi áttir. Þess vegna virðist hluturinn bjagaður.
- Glasið og vatnið gleypa ljósið í mismiklum mæli. Þess vegna virðist hluturinn bjagaður.
- Vatn, loft og gler eru miðlar með mismunandi eðlismassa. Ljósgeislar brotna og beygja af leið þegar þeir fara úr einum miðli í annan. Þess vegna virðist hluturinn bjagaður.
- Glasið og vatnið sundra ljósinu í litrófshluta þess. Þess vegna virðist hluturinn bjagaður.