Upprifjunarspurningar

Munur á styrk virkra osmótískra efna sitt hvorum megin við vatnsgegndræpa himnu stuðlar að flæði vatns milli frumna og umhverfis þeirra með ________.

1. osmósuþrýstingi
2. vökvastöðuþrýstingi
3. Brown-hreyfingu
4. tilviljanakenndri hreyfingu

Katjón hefur ________ hleðslu.

1. hlutlausa
2. jákvæða
3. víxlandi
4. neikvæða

Millifrumuvökvi (IF) er ________.

1. vökvinn í frymisvökva frumna
2. vökvahluti blóðs
3. sá hluti utanfrumuvökva sem er í millifrumurýmum vefja utan æða
4. innanfrumuvökvi milli himna

Við venjulegar viðmiðunaraðstæður berst mest vatn inn í líkamann með ________.

1. efnaskiptum
2. mat
3. drykkjum
4. röku lofti

Við venjulegar viðmiðunaraðstæður tapast mest vatn úr líkamanum með ________.

1. meltingarvegi
2. svita um húð
3. útöndun
4. þvagi

Ómerkjanlegt vatnstap er vatn sem tapast með ________.

1. uppgufun um húð og lofti frá lungum
2. þvagi
3. mikilli svitamyndun
4. uppköstum eða niðurgangi

Í kennsludæminu um heilbrigðan fullorðinn einstakling, um það bil hve fljótt eftir að stórt glas af vatni er drukkið byrjar þvagmagn að aukast?

1. 5 mínútur
2. 30 mínútur
3. 1 klukkustund
4. 3 klukkustundir

Bein eru forðabúr fyrir hvaða tvær jónir?

1. natríum og kalíum
2. kalsíum og fosfat
3. klóríð og vetniskarbónat
4. kalsíum og vetniskarbónat

Við venjulegar aðstæður er helsta stýrða útskilnaðarleið rafvaka ________.

1. með þvagi um nýru
2. með svita
3. með hægðum
4. með öndun

Helsta katjón utanfrumuvökva er ________.

1. natríum
2. kalíum
3. klóríð
4. vetniskarbónat

Helsta katjón innanfrumuvökva er ________.

1. natríum
2. kalíum
3. klóríð
4. vetniskarbónat

Helsta anjón utanfrumuvökva er ________.

1. natríum
2. kalíum
3. klóríð
4. vetniskarbónat

Stærstur hluti kalsíums í líkamanum er í ________.

1. tönnum
2. beinum
3. blóðvökva
4. utanfrumuvökva

Óeðlilega hár styrkur natríums í blóðvökva nefnist ________.

1. blóðkalíumhækkun
2. klóríðdreyri
3. natríumdreyri
4. blóðkalsíumhækkun

Hvaða talda jón hefur að jafnaði lægstan mólstyrk í blóðvökva?

1. natríum
2. kalíum
3. klóríð
4. vetniskarbónat

Á hvaða tvær jónir hefur aldósterón mest áhrif?

1. natríum og kalíum
2. klóríð og vetniskarbónat
3. kalsíum og fosfat
4. natríum og fosfat

Hver af eftirfarandi stuðpúðum er mikilvægastur innan rauðkorna?

1. prótín blóðvökva
2. blóðrauði
3. fosfatstuðpúðar
4. vetniskarbónat–koltvísýringsstuðpúði

Hvaða skýring lýsir best hvers vegna prótín blóðvökva geta virkað sem stuðpúðar?

1. Prótín blóðvökva tengjast vetniskarbónati og mynda sterkari stuðpúða.
2. Prótín blóðvökva verða ekki fyrir skaða af sýrum.
3. Prótín hafa jónanlega hópa sem geta tekið við eða gefið frá sér H⁺.
4. Prótín eru basísk.

Hvaða helsta stuðpúðakerfi utan frumna hefur þætti sem lungun og nýrun stýra hvort um sig?

1. prótín blóðvökva
2. blóðrauði
3. fosfatstuðpúði
4. vetniskarbónat–koltvísýringskerfið (HCO₃⁻/CO₂)

Hvaða líffærakerfi stýrir fyrst og fremst PaCO₂, þ.e. öndunarþætti vetniskarbónat–koltvísýringskerfisins?

1. öndunarkerfið
2. þvagkerfið
3. meltingarkerfið
4. efnaskiptahraði frumna

Hvaða líffærakerfi stýrir styrk vetniskarbónats í blóði með endurheimt síaðs vetniskarbónats, myndun nýs vetniskarbónats og útskilnaði þess?

1. öndunarkerfið
2. þvagkerfið
3. meltingarkerfið
4. efnaskiptahraði frumna

Hvaða hvarf hvatar kolsýruanhýdrasi?

1. ${\text{HPO}}_{\text{4}}^{\text{2-}}{\text{+H}}^{\text{+}}\leftrightarrow {{\text{H}}_{\text{2}}{\text{PO}}_{\text{4}}}^{\text{–}}$
2. ${\text{CO}}_{\text{2}}{\text{ + H}}_{\text{2}}\text{O}\leftrightarrow {\text{H}}_{\text{2}}{\text{CO}}_{\text{3}}$
3. ${{\text{H}}_{\text{2}}{\text{PO}}_{\text{4}}}^{\text{–}}{\text{+OH}}^{-}\leftrightarrow {\text{HPO}}_{\text{4}}^{\text{2}-}{\text{+H}}_{\text{2}}\text{O}$
4. ${\text{H}}_{\text{2}}{\text{CO}}_{\text{3}}\leftrightarrow {{\text{HCO}}_3}^{–}{\text{+ H}}^{+}$

Hvað af eftirfarandi getur valdið efnaskiptasýringu?

1. mikið tap á saltsýru
2. aukinn styrkur aldósteróns
3. niðurgangur
4. langvarandi notkun þvagræsilyfja

Hvað af eftirfarandi getur valdið öndunarsýringu?

1. langt genginn teppulungnasjúkdómur með vanöndun í lungnablöðrum og uppsöfnun CO₂
2. lágur styrkur K⁺ í blóði
3. aukinn styrkur aldósteróns
4. aukinn styrkur ketónkorna í blóði

Við pH-gildi 7,40 í slagæðablóði er áætlað hlutfall [${\mathrm{H}\mathrm{C}{\mathrm{O}}_3}^{-}$] á móti uppleystu CO₂ ________.

1. 35 á móti 1
2. 4 á móti 1
3. 20 á móti 1
4. 3 á móti 1

Hvaða mynstur samræmist best frumkominni efnaskiptalýtingu með uppbót öndunarkerfisins?

1. hækkað pH-gildi, lækkaður PaCO₂, lækkað ${\mathrm{H}\mathrm{C}{\mathrm{O}}_3}^{-}$
2. hækkað pH-gildi, hækkaður PaCO₂, hækkað ${\mathrm{H}\mathrm{C}{\mathrm{O}}_3}^{-}$
3. lækkað pH-gildi, lækkaður PaCO₂, lækkað ${\mathrm{H}\mathrm{C}{\mathrm{O}}_3}^{-}$
4. lækkað pH-gildi, hækkaður PaCO₂, hækkað ${\mathrm{H}\mathrm{C}{\mathrm{O}}_3}^{-}$