4.18.3 Skilgreina jafnmunarunu með n-ta liðnum
4.18.3 • Skilgreina jafnmunarunu með n-ta liðnum
Verkefni
Clare tekur pappírsörk sem er 8 tommur á lengd og 10 tommur á breidd og sker hana í tvennt. Síðan sker hún hana aftur í tvennt, og aftur ...
Lausn
a. Í stað þess að skrifa rakningarreglu skrifar Clare ()=80·(1/2)n, þar sem C er flatarmál pappírsins, í fertommum, eftir n skurði. Útskýrðu hvaðan mismunandi liðir stæðunnar hennar koma.
Berðu saman svörin þín:
Hver skurður helmingar flatarmálið og skurðirnir eru . Upphaflega flatarmálið er 80, þannig að 80·1/2·1/2·····1/2 með margföldunum á 1/2 er það sama og 80·(1/2)n.
b. Hvert er áætlað flatarmál pappírsins eftir 10 skurði?
Berðu saman svörin þín:
Um það bil 0,078 fertommur (nákvæmlega 80/1024 fertommur).
Kiran tekur pappírsörk sem er 8 tommur á lengd og 10 tommur á breidd og sker 1 tommu af breiddinni. Síðan gerir hann það aftur, og aftur ...
Lausn
a. Fylltu út töfluna fyrir flatarmál pappírsins hjá Kiran, , í fertommum, eftir skurði.
| n | K(n) |
| 0 | 80 |
| 1 | 72 |
| 2 | 80 − 8 − 8 = 80 − 8(2) = 64 |
| 3 | 56 |
| 4 | 48 |
| 5 | 40 |
Berðu saman svörin þín:
Þegar er 1 er jafnt 72. Þegar er 3 er jafnt 56. Þegar er 4 er jafnt 48. Þegar er 5 er jafnt 40.
b. Kiran segir að flatarmálið eftir 6 skurði, í fertommum, sé . Útskýrðu hvaðan mismunandi liðir stæðunnar hans koma.
Berðu saman svörin þín:
Hver skurður fjarlægir 8 fertommur, svo 6 skurðir fjarlægja 48 fertommur. Upphaflega flatarmálið var 80 fertommur, þannig að flatarmálið sem eftir er, í fertommum, er .
c. Skrifaðu skilgreiningu fyrir sem er ekki rakningarregla.
Berðu saman svörin þín:
fyrir heilar tölur þar sem , eða jafngilt svar.
3. Hvort er stærra, eða ?
Berðu saman svarið þitt:
er stærra.
4. Er jafnmunaruna eða kvótaruna?
Berðu saman svarið þitt:
er jafnmunaruna.
5. Er jafnmunaruna eða kvótaruna?
Berðu saman svarið þitt:
er kvótaruna.
Runa með rakningarreglu er runa þar sem liðir eru skilgreindir með einum eða fleiri fyrri liðum. Ef þú þekkir lið númer n í jafnmunarunu eða kvótarunu og fasta mismuninn eða kvótann geturðu fundið lið númer (n+1) með rakningarreglu.
Mismunandi skilgreiningar geta oft myndað sömu runu. Fyrir jafnmunarunur og kvótarunur eru til almennar reglur, kallaðar beinar formúlur, sem má nota til að finna hvaða lið rununnar sem er.
Þær eru kallaðar formúlur fyrir n-ta liðinn eða almenna liðinn í rununni.
Formúlur fyrir jafnmunarunur
Rakningarregla
, = fyrsti liður
þar sem er fyrsti liðurinn, er liðurinn sem þú vilt finna og er fasti mismunurinn.
Bein almenn formúla
Þar sem er fyrsti liðurinn, er liðurinn sem þú vilt finna og er fasti mismunurinn.
Viðbótarefni
ALMENNUR LIÐUR (liður númer n) Í JAFNMUNARUNU
Almenni liðurinn í jafnmunarunu með fyrsta lið og fastan mismun er: .
Dæmi 1
Skrifaðu beina formúlu fyrir rununa sem hefur liðina 18, 21, 24, 27, ...
Lausn
Skref 1 - Skrifaðu almennu formúluna.
Skref 2 - Settu inn gildi fyrir fyrsta lið, fastan mismun og liðnúmer.
,
Beina formúlan fyrir rununa 18, 21, 24, 27, ... er .
Nú er auðveldara að ákvarða hvaða lið sem er, jafnvel 1000. liðinn.
Dæmi 2
Finndu 15. lið runu þar sem fyrsti liðurinn er 3 og fasti mismunurinn er 6.
Skref 1 - Skrifaðu almennu formúluna.
Skref 2 - Settu inn gildi fyrir fyrsta lið, fastan mismun og liðnúmer.
,
Skref 3 - Einfaldaðu stæðuna.
Ef beinu formúlunnar hefði verið óskað í þessu verkefni hefðum við ekki sett inn . Formúlan fyrir -ta liðinn hefði verið . Þessi formúla jafngildir einnig