Námsgögn
Innskrá
Hleð efnisyfirliti...

Efnisyfirlit

  1. Formáli
      1. Inngangur
      2. 26.1 Þróun fræplantna
      3. 26.2 Berfrævingar
      4. 26.3 Dulfrævingar
      5. 26.4 Hlutverk fræplantna
      6. Lykilhugtök
      7. Samantekt kafla
      8. Spurningar um myndræn tengsl
      9. Upprifjunarspurningar
      10. Spurningar um gagnrýna hugsun
  2. A | Lotukerfi frumefnanna
  3. B | Jarðsögulegur tími
  4. C | Mælingar og metrakerfið
  5. Atriðisorðaskrá
Líffræði 2e (IS)Kafli 26Lykilhugtök
Skrá inn til að leggja til breytingu
2626 Fræplöntur

Lykilhugtök

FYRRI KAFLI

26.4 Hlutverk fræplantna

NÆSTI KAFLI

Samantekt kafla

Lykilhugtök

frjóhnappur
sekklaga bygging á enda fræfils þar sem frjókorn myndast.
Anthophyta
fylkingin sem dulfrævingar tilheyra.
DNA-strikamerking
sameindalíffræðileg aðferð þar sem ein eða fleiri stuttar genaraðir úr vel þekktum hluta erfðamengis eru notaðar til að bera kennsl á tegund.
grunndulfrævingar
hópur plantna sem líklega greindist frá áður en einkímblöðungar og raun-tvíkímblöðungar skildu að.
bikar
krans bikarblaða.
fræblað
ein eining frævunnar.
barrtré
ríkjandi hópur berfrævinga, með mestan fjölbreytileika trjáa.
króna
safn krónublaða.
kímblað
frumstætt blað sem þroskast í fósturvísinum; einkímblöðungar hafa eitt kímblað og tvíkímblöðungar tvö.
nytjaplanta
ræktuð planta.
köngulpálmi
berfrævingur sem vex í hitabeltisloftslagi og líkist pálmatré; tilheyrir fylkingunni Cycadophyta.
tvíkímblöðungur
einnig raun-tvíkímblöðungur; skyldur hópur dulfrævinga þar sem fósturvísarnir hafa tvö kímblöð.
sérbýlis
lýsir tegund þar sem karl- og kvenkyns æxlunarfæri eru á aðskildum einstaklingum.
frjóþráður
mjór stilkur sem tengir frjóhnappinn við grunn blómsins.
blóm
grein sem er sérhæfð til æxlunar í sumum fræplöntum og ber annaðhvort sérhæfð karl- eða kvenlíffæri eða bæði.
aldin
þykknaður vefur úr egglegsvegg sem verndar fósturvísinn eftir frjóvgun og auðveldar dreifingu fræja.
musteristré
berfrævingur með eina núlifandi tegund, Ginkgo biloba, tré með blævængslaga laufblöð.
gnetuplanta
berfrævingarunni með fjölbreytt formfræðileg einkenni sem myndar æðaeiningar í viðarvef sínum; hópurinn inniheldur ættkvíslirnar Ephedra, Gnetum og Welwitschia.
berfrævingur
fræplanta með nakin fræ, það er fræ sem liggja opin á ummynduðum blöðum eða í könglum.
kvenhluti blóms
einnig fræblað í þrengri merkingu; bygging sem myndar kvenkyns æxlunarlíffæri blóms.
fræ af gömlum yrkjum
fræ af plöntu sem var ræktuð sögulega en hefur ekki verið notuð í stórum stíl í nútíma landbúnaði.
jurtkenndur
lýsir plöntu sem skortir trékenndan vef.
jurtaát
neysla plantna af völdum skordýra og annarra dýra.
frævísishimna
lag gróliðsvefs sem umlykur stórgróhirsluna og síðar fósturvísinn.
stórgrómóðurfruma
móðurfruma stórgróa; stærri grómyndandi móðurfruma sem gefur af sér stórgró sem spírar í kvenkynlið í misgróa plöntu.
smágrómóðurfruma
smærri grómyndandi móðurfruma sem gefur af sér smágró sem myndar karlkynlið í misgróa plöntu.
einkímblöðungur
skyldur hópur dulfrævinga sem mynda fósturvísa með einu kímblaði og frjókorn með einni rauf.
einbýlis
lýsir tegund þar sem karl- og kvenkyns æxlunarfæri eru á sömu plöntu.
blómasafi
sykurríkur vökvi sem blóm framleiða til að laða að dýrafrjóbera.
eggleg
hólf sem inniheldur og verndar frævísinn eða kvenkyns stórgróhirsluna.
kvenköngull
köngull sem inniheldur tvo frævísa á hverri hreisturplötu.
frævísir
bygging í fræplöntu sem inniheldur kvenkynliðinn og þroskast í fræ eftir frjóvgun.
hliðættarhópur
hópur sem inniheldur ekki alla afkomendur eins sameiginlegs forföður.
blómhlíf
hluti blóms sem samanstendur af bikar, það er bikarblöðum, og krónu, það er krónublöðum.
krónublað
ummyndað blað innan við bikarblöðin; litrík krónublöð laða að dýrafrjóbera.
fræva
samvaxinn hópur fræblaða.
frjókorn
bygging sem inniheldur karlkynlið plöntunnar.
frjópípa
framlenging frá frjókorni sem flytur sáðfrumur til eggfrumunnar.
frævun
flutningur frjókorna frá frjóhnappi til frænis.
frumberfrævingur
millihópur plantna sem líktust barrtrjám vegna þess að þær mynduðu við en fjölguðu sér enn eins og burknar.
fræ
bygging sem inniheldur fósturvísi, forðavef og verndandi fræskurn.
bikarblað
ummyndað blað sem umlykur blómknappinn; ysta bygging blóms.
fræplanta
planta sem myndar fræ.
fræfill
bygging sem inniheldur karlkyns æxlunarlíffæri blóms.
fræni
efsti hluti fræblaðs þar sem frjókorn setjast.
gróax
plöntubygging þar sem gróblöð raðast þétt um miðlægan stilk, eins og í könglum eða blómum; karlgróaxið myndar frjókorn og kvenkyns gróaxið myndar egg.
stíll
löng og mjó bygging sem tengir frænið við egglegið.

Námsgögn.is þýðing á efni frá OpenStax. Frítt frumrit: https://openstax.org/books/biology-2e/pages/1-introduction Leyfi upprunabókar: CC BY-NC-SA 4.0. Námsgögn er sjálfstætt verkefni; OpenStax styður hvorki né vottar þýðinguna.

FYRRI KAFLI

26.4 Hlutverk fræplantna

NÆSTI KAFLI

Samantekt kafla