1010 Global Inequality
Key Terms
Lykilhugtök
- fjármagnsflótti
- flutningur fjármagns, starfa og auðlinda frá einu ríki til annars
- eignarþrælahald
- tegund þrælahalds þar sem ein manneskja á aðra sem eign
- kjarnaríki
- ráðandi kapítalísk ríki
- skuldasöfnun
- uppsöfnun erlendra skulda þegar ríki taka lán hjá öðrum ríkjum til að fjármagna uppbyggingu eða hagvöxt
- skuldaánauð
- það að fólk veðsetji vinnu sína gegn greiðslu ferðakostnaðar en fái síðan of lág laun til að geta unnið sig úr ánauðinni
- afiðnvæðing
- samdráttur eða brotthvarf iðnaðarframleiðslu, yfirleitt til jaðar- og hálfjaðarríkja þar sem kostnaður er lægri
- kenning um háða þróun
- kenning sem segir ójöfnuð á heimsvísu stafa af arðráni kjarnaríkja á jaðar- og hálfjaðarríkjum
- sár fátækt
- ástand þar sem fólk hefur naumlega eða alls ekki efni á grunnnauðsynjum
- fyrsti heimurinn
- úrelt hugtak frá tímum kalda stríðsins um iðnvædd kapítalísk lýðræðisríki
- fjórði heimurinn
- hugtak um jaðarsetta minnihlutahópa sem hafa hvorki rödd né fulltrúa á alþjóðavettvangi
- Gini-stuðull
- mælikvarði á tekjuójöfnuð innan ríkis sem nota má til að bera ójöfnuð saman milli ríkja
- kvenvæðing fátæktar á heimsvísu
- mynstur þar sem konur bera óhóflega stóran hluta af byrði fátæktar
- ójöfnuður á heimsvísu
- samþjöppun auðlinda í kjarnaríkjum og í höndum auðugs minnihluta
- lagskipting á heimsvísu
- ójöfn dreifing auðlinda milli ríkja
- vergar þjóðartekjur (VÞT/GNI)
- tekjur ríkis reiknaðar út frá framleiddum vörum og þjónustu að viðbættum tekjum borgara og fyrirtækja með höfuðstöðvar í landinu
- nútímavæðingarkenning
- kenning sem segir lágtekjuríki geta styrkt stöðu sína í heimshagkerfinu með iðnvæðingu, uppbyggingu innviða og breyttum menningarlegum viðhorfum til vinnu
- jaðarríki
- lítið iðnvædd ríki á jaðri heimshagkerfisins sem kjarnaríki drottna yfir
- afstæð fátækt
- fátækt þar sem fólk getur ekki búið við sambærileg lífskjör og meðalíbúi landsins
- annar heimurinn
- úrelt hugtak frá tímum kalda stríðsins um ríki með miðlungsöflug hagkerfi og lífskjör í meðallagi
- hálfjaðarríki
- ríki í millistöðu sem eru ekki nógu valdamikil til að ráða stefnu en eru mikilvæg uppspretta hráefna og vaxandi neytendamarkaður meðal millistéttar
- huglæg fátækt
- margþætt fátækt sem fólk upplifir þegar raunverulegar tekjur samræmast ekki væntingum þess
- þriðji heimurinn
- úrelt hugtak frá tímum kalda stríðsins um fátæk og óiðnvædd ríki
- óformlegt hagkerfi
- lítt reglusett hagkerfi vinnu og vöruviðskipta sem starfar utan opinberrar stjórnsýslu, regluverks og mannréttindaverndar